缺少quēshǎokhuyết thiểu

Nhìn qua thì từ này thừa mất một nửa. 缺 đã là thiếu, 少 đã là ít; hàn hai chữ gần như đồng nghĩa lại với nhau thì được thêm gì? Được nhịp — và với tiếng Trung hiện đại, đó là lý do đủ.

Đây là kiểu đúc từ rất năng suất: hai chữ cùng hướng nghĩa ghép thành một từ hai âm tiết. 学习 là học với tập, 停止 là dừng với ngừng, 减少 là giảm với bớt. Người Việt cũng làm y hệt trong lời ăn tiếng nói — học hành, ngừng nghỉ, thiếu thốn — nên nếp nghĩ chẳng xa lạ. Chỉ khác là tiếng Việt đúc bằng vốn từ của mình, còn tiếng Trung đúc bằng chính những chữ Hán ta cũng đang giữ. Kết quả: từng viên gạch thì quen, cả bức tường lại lạ.

缺 chính là khuyết của khiếm khuyết, khuyết điểm — chỗ hụt, chỗ mẻ. 少 là thiểu của thiểu số. Nhưng 少 còn một cái bẫy nhỏ mà đúng từ này chạm vào: đọc thành shào thì âm Hán-Việt của nó lại là thiếu, cái thiếu trong thiếu niên, thiếu nữ, thiếu tá, một chữ chỉ nói chuyện trẻ tuổi, chẳng dính gì tới sự hụt đi. Người học vì thế hay dịch trúng 缺少 thành "thiếu" bằng một con đường sai.

Trong câu, 缺少 là động từ đàng hoàng và luôn có cái đang thiếu đứng ngay sau: 我们班缺少一位老师, 这个菜缺少一点儿盐, 缺少运动对身体不好. Nó ghi nhận một sự việc chứ không trách móc ai — cái đáng lẽ phải có thì chưa có. Chữ trái nghĩa mà bản ghi đặt cạnh nó là 够 (đủ), và cặp 缺少 với 够 trùng khít cặp thiếu và đủ của tiếng Việt.