烤kǎokhảo

Món nổi tiếng nhất của Bắc Kinh, người Việt gọi là vịt quay, người Trung Quốc gọi là 北京烤鸭. Cùng một con vịt, cùng một cái lò, mà một bên nói quay, một bên nói 烤. Đó gần như là toàn bộ khó khăn của chữ này: một động từ tiếng Trung phải chia ra làm ba động từ tiếng Việt.

Mặt chữ thì thẳng thắn hiếm có. Bộ thủ của nó là 火 (hoả, lửa), đứng ngay bên trái; phần bên phải chỉ mượn âm kǎo chứ không góp nghĩa nào. Âm Hán-Việt khảo cũng không cho mượn được gì, vì tiếng Việt chẳng có chữ khảo nào dính đến bếp núc. Chỗ dựa duy nhất, và cũng là chỗ dựa chắc, là ngọn lửa nằm sẵn trước mắt.

Ngọn lửa ấy chính là mẫu số chung. 烤 là làm chín bằng hơi nóng khô, không dùng nước: 烤面包 là nướng bánh mì, 烤肉 là thịt nướng, 烤蛋糕 là nướng bánh ga tô trong lò. Nó cũng không nhất thiết phải có đồ ăn — 他坐在火边烤手 chỉ là hơ tay cho ấm. Tiếng Việt chia việc theo món và theo mục đích, tiếng Trung gom lại theo nguồn nhiệt.

Khi ghép thành tên món thì thứ tự hai bên ngược nhau: 烤 đứng trước cái được nướng (烤肉, 烤鱼), tiếng Việt đặt sau (thịt nướng, cá nướng). Đó là chỗ dễ viết ngược nhất. Còn khi làm động từ thật, nó nhận đủ mọi thứ đi kèm như động từ khác: 这条鱼烤得太久了 là chê nướng quá lâu, 别烤了 là bảo thôi, đừng nướng nữa.