打印机dǎyìnjīđả ấn cơ

打 là động từ làm được mọi việc trong tiếng Trung: đánh, gõ, và cả gọi điện thoại. Vào đến 打印 thì nó nhạt gần hết nghĩa, chỉ còn giữ vai người khởi động hành động — 打印 không phải "đánh in" mà đúng là in. Người Việt lại giữ 打 ở nhánh mạnh nhất của nó: đả kích, ẩu đả, đả đảo đều còn nguyên cú đánh, nên đọc đả ấn cơ xong chẳng ai đoán ra cái máy in.

Chữ giữa mới là chữ quen. 印 (ấn) nghĩa là in, là dấu vết để lại, mang bộ 卩 (tiết), và người Việt sở hữu cả họ nhà nó: ấn bản, ấn phẩm, ấn tượng, ấn tín. Riêng in ấn đáng để ý — một tiếng thuần Việt ghép với đúng chữ Hán cùng nghĩa, kiểu ghép tiếng Việt hay làm khi muốn từ nghe đầy đặn hơn.

Còn 机 là cái máy sinh ra máy. Đứng cuối một từ, nó biến việc thành đồ vật: 手机 máy cầm tay, 飞机 máy bay, 洗衣机 máy giặt, 打印机 máy in. Điều đáng nói là tiếng Việt từng có sẵn khuôn ấy — phi cơ chính là 飞机 đọc theo âm Hán-Việt, một từ rất Việt Nam ở thế hệ trước. Ta chỉ bỏ khuôn đó để chuyển sang máy cộng với tên việc.

Máy móc thì đếm bằng 台: 办公室里有一台打印机. Và nhớ tách 打印 khỏi 复印 — cái trước là in ra từ máy tính, cái sau là photocopy lại một bản đã có; hai việc mà tiếng Việt cũng phân biệt rạch ròi bằng hai từ riêng.